ప్రమాదకరమైన పథంపై ప్రతిపక్షాల పయనం

భారతదేశంలో ప్రస్తుతం ఆందోళన కలిగించే రాజకీయ పోటీ నెలకొంది. రాజకీయ ప్రతిపక్షం క్రమంగా నిరసనలు, అంతరాయాలు సృష్టించడమే లక్ష్యంగా పనిచేసే పరిస్థితి కనిపిస్తోంది. కాంగ్రెస్, కాక్రోచ్ జనతా పార్టీ (సీజేపీ) వీధి పోరాటాలు, రాజ్యాంగ వ్యవస్థలతో ఘర్షణ, నిరాధార ఆరోపణలను నిరంతరం వ్యాప్తి చేయడం అనే ఒకే విధమైన వ్యూహం వైపు పయనిస్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది. ప్రతిపక్షం ప్రభుత్వాన్ని ప్రశ్నించగలదా లేదా అనేది ఇప్పుడు ప్రధాన ప్రశ్న కాదు; ప్రభుత్వాలను ఎన్నుకునే, వివాదాలు పరిష్కరించే ప్రజాస్వామ్య ప్రక్రియలను గౌరవించడానికి ప్రతిపక్షం సిద్ధంగా ఉందా లేదా అనేది అసలు ప్రశ్న. అల్పసంఖ్యాక వర్గాలు ఎక్కువగా ఉండే నియోజకవర్గాలతో సహా అసోం, పశ్చిమ బెంగాల్‌లలో బిజెపి సాధించిన ఇటీవల ఉపఎన్నికల విజయాలు పాత రాజకీయ అంచనాలను తిరగరాశాయి. ఓటర్లను తేలికగా తీసుకోలేమని ఈ ఫలితాలు మరొకసారి రుజువు చేశాయి. ఎన్నికల్లో తన బలాన్ని నిరంతరం నిరూపించుకుంటున్న బిజెపిని ఎదుర్కోవడంలో ప్రతిపక్షం ప్రజలను ఆకట్టుకునే ప్రత్యామ్నాయ రాజకీయ విధానాన్ని అనుసరించడానికి బదులుగా వీధుల్లో ఆందోళనల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నట్టు కనిపిస్తోంది.

నేపాల్, బంగ్లాదేశ్ ఉదాహరణలు మనకు ఒక హెచ్చరికలాంటివి. రాహుల్ గాంధీ గతంలో భారతీయ యువతను ఉద్దేశించి మాట్లాడుతూ విదేశాల్లో యువత నేతృత్వంలో వచ్చిన తిరుగుబాట్లను ప్రస్తావించారు. కానీ భారతదేశం అనేది ప్రజలు ఎన్నుకున్న పార్లమెంటు, స్వతంత్ర న్యాయ వ్యవస్థ, శాంతియుత రాజకీయ మార్పు కోసం ఏర్పడిన యంత్రాంగాలు కలిగిన ఒక రాజ్యాంగబద్ధ ప్రజాస్వామ్య దేశం. వీధి పోరాటాల ద్వారా అధికార మార్పిడి చేసే భాషను భారత రాజకీయాల్లోకి తెచ్చి ఉపయోగించడం వల్ల ప్రజాస్వామ్య నిరసనకు, అస్థిరతకు మధ్య ఉన్న తేడా చెరిగిపోయే ప్రమాదం ఉంది. ప్రజాస్వామ్యబద్ధమైన ఒప్పించే విధానానికి ఆటంకాలు కల్పించడం ఏమాత్రం ప్రత్యామ్నాయం కాజాలదు. రాష్ట్రపతితో సమావేశం అనంతరం రాహుల్ గాంధీ చేసినట్లుగా వార్తల్లో వచ్చిన వ్యాఖ్యలను పరిశీలిస్తే.. ఓట్ల ‘చోరీ’ వినతిపత్రం సమర్పించిన తర్వాత కూడా రాష్ట్రపతి తన ఆరోపణలను ఖండించలేదని ఆయన ఆశ్చర్యం వ్యక్తం చేయడం ఒక ప్రాథమిక వ్యత్యాసాన్ని గ్రహించకపోవడానికి అద్దం పడుతుంది. ఒక వినతిపత్రాన్ని స్వీకరించడం అంటే అందులోని విషయాలను ఆమోదించినట్లు కాదు. రాజ్యాంగ పదవుల్లో ఉన్నవారు తమకు వచ్చే వినతిపత్రాల్లోని వాదనలను ధృవీకరించకుండానే స్వీకరించడం సాధారణంగా జరిగే ప్రక్రియ. రాష్ట్రపతి చూపిన మర్యాదను ప్రతిపక్షాల ఆరోపణలను అంగీకరించినట్లుగా మార్చి చెప్పకూడదు.

రాజ్యాంగబద్ధమైన సంస్థల తీర్పులు లేదా ప్రకటనలను రాహుల్ గాంధీ విశ్లేషించిన తీరుపై వివాదం రావడం ఇదే మొదటిసారి కాదు. గతంలో రఫేల్ కేసులో సుప్రీంకోర్టు విచారణకు సంబంధించి ఆయన చేసిన వ్యాఖ్యలు చివరికి ఆయన క్షమాపణలు చెప్పేంత వరకు వెళ్లాయి. ఆరోపణలు, నిరూపించదగిన నిజాలు, రాజ్యాంగ అధికారులు అసలు ఏమి చెప్పారు అనే విషయాల మధ్య తేడాను గుర్తించాల్సిన బాధ్యత రాజకీయ నాయకులపై ఉంది. ఒక ఆరోపణను పదే పదే పునరావృతం చేసినంత మాత్రాన అది నిజం అయిపోదు. ప్రస్తుత నిరసనలు మరొక తీవ్రమైన ప్రశ్నను లేవనెత్తుతున్నాయి: ఓటర్ల జాబితాల ప్రత్యేక సమగ్ర సవరణ (ఎస్ఐఆర్) ఇప్పటికే సుప్రీంకోర్టు పరిశీలనలో ఉన్నప్పుడు వీధి పోరాటాలను ఎందుకు తీవ్రతరం చేస్తున్నారు? ఎన్నికల అక్రమాలకు సంబంధించి ప్రతిపక్షం వద్ద బలమైన ఆధారాలు ఉంటే, వాటిని కోర్టు ముందు ఉంచాలి. ఎన్నికల సంఘం ఇచ్చిన వివరణలు సరిపోకపోతే, ఆ లోపాలను నిరూపించాలి. అంతే తప్ప న్యాయ ప్రక్రియ తన పని తాను చేయకుండా ఆపకూడదు.

కోర్టులో విచారణ జరుగుతున్న సమయంలో రాజకీయ ఒత్తిడిని పెంచడానికి ప్రయత్నించడం ద్వారా, ప్రతిపక్షం న్యాయస్థానాల తీర్పుల కోసం నిరీక్షించడం కంటే ప్రజల్లో తమకనుకూలమైన కథనాన్ని సృష్టించడానికే ఎక్కువ ఆసక్తి చూపుతోందనే అభిప్రాయాన్ని కలిగిస్తోంది. కోర్టు గది అనేది ఆధారాలను పరీక్షించే వేదిక; కోర్టు తీర్పునకు వీధి పోరాటాలు ప్రత్యామ్నాయం కాజాలవు. రాజకీయ ఉద్రిక్తతల నీడ పడకుండా రాజ్యాంగబద్ధమైన సంస్థలు స్వేచ్ఛగా పని చేయడానికి అనుమతించాలి. దేశ రాజధానిలో నిరసనలు శాంతిభద్రతల సమస్యగా మారకుండా నిరోధించడానికి మోదీ ప్రభుత్వం కఠిన చర్యలు తీసుకోవడం సమర్థనీయమే. పాలన అంటే కేవలం అల్లర్లు జరిగిన తర్వాత స్పందించడం మాత్రమే కాదు, వాటిని ముందుగానే అడ్డుకోవడం కూడా. నిరసనకారులు బారికేడ్లను దాటడానికి, ముఖ్యమైన రహదారులను దిగ్బంధించడానికి లేదా ప్రజా వ్యవస్థల కార్యకలాపాలకు ఆటంకం కలిగించడానికి ప్రయత్నించినప్పుడు ప్రభుత్వ యంత్రాంగం చూస్తూ ఊరుకోలేదు. దిల్లీ ఘర్షణలను కోరుకునే ఏ రాజకీయ పార్టీ అయినా నిరవధికంగా ఆక్రమించుకోవడానికి సిద్ధంగా ఉన్న బహిరంగ రాజకీయ వేదిక కాదు. ఇది గణతంత్ర భారత రాజధాని, ఇక్కడ ఆస్పత్రులు, కోర్టులు, పాఠశాలలు, కార్యాలయాలు, రవాణా వ్యవస్థలు, దౌత్య కార్యాలయాలు నిరంతరం పనిచేయాల్సి ఉంటుంది. ఒక పార్టీకి సంబంధించిన రాజకీయ పోరాటంలో లక్షలమంది సాధారణ పౌరులు ఇబ్బందులు పడకూడదు. శాంతిభద్రతలను పరిరక్షించడం, చట్టబద్ధమైన నిబంధనలను అమలు చేయడం, ముందుగానే ఊహించదగిన అశాంతిని అడ్డుకోవడం పోలీసుల బాధ్యత. 

పోలీసులు తీసుకునే ప్రతి కఠిన చర్య ‘ప్రజాస్వామ్యంపై దాడి’ అని యాగీ చేయడం స్వేచ్ఛ, బాధ్యతల మధ్య ఉన్న సంబంధాన్ని విచ్ఛిన్నం చేయడమే అవుతుంది. నిరసన తెలిపే హక్కు ప్రజల సాధారణ జీవితాన్ని స్థంభింపజేయడానికి, చట్టబద్ధమైన ఉత్తర్వులను ఉల్లంఘించడానికి లేదా వీధుల్లో అల్లర్ల ద్వారా ఒత్తిడి సృష్టించి రాజ్యాంగ సంస్థలు లొంగిపోయేలా చేయడానికి ఇచ్చిన అనుమతి కాదు. ప్రజాస్వామ్యంలో ప్రశాంతమైన భాగస్వామ్యం స్వాగతించదగినది; కానీ అశాంతి, చట్టవిరుద్ధమైన ఆటంకాలను కఠినమైన, చట్టబద్ధమైన చర్యలతో ఎదుర్కోవాల్సిందే. సోషల్ మీడియా ఈ సవాలును మరింత తీవ్రతరం చేసింది. వైరల్ వీడియోలు, నినాదాలు, చిన్నచిన్న వీడియోలు, వ్యంగ్య చిత్రాలు ప్రజలు ఆధారాలను సరిగ్గా పరిశీలించక ముందే ఒక నిర్ణయానికి వచ్చేలా చేస్తున్నాయి. పౌరసత్వ సవరణ చట్టం (సీఏఏ) మొదలుకుని రిజర్వేషన్ విధానాల వరకు, ఇప్పుడు ఓటర్ల జాబితాల సవరణ వరకు అనేక సంక్లిష్టమైన అంశాలను వరుసగా తీవ్రమైన, రెచ్చగొట్టే కథనాలుగా మార్చారు. భారతీయ యువతకు నిజాలు, సరైన సమాచారం కావాలి తప్ప ఇతరుల రాజకీయ లక్ష్యాల కోసం తప్పుదోవ పట్టించే సమాచారంతో ఆందోళన బాట పట్టడం కాదు.

నిరంతర నిరసనల వల్ల కలిగే నష్టం కేవలం శాంతిభద్రతలకే పరిమితం కాదు. భారతదేశం ప్రస్తుతం మౌలిక సదుపాయాలు, తయారీ రంగం, ఇంధన భద్రత, సాంకేతికలో పెట్టుబడులు పెడుతోంది. ఉపాధి, ఆర్థిక వృద్ధి, కృత్రిమ మేధస్సు (ఏఐ) ద్వారా మారుతున్న ఆర్థిక వ్యవస్థకు భారతీయ యువతను సిద్ధం చేయడంపై ప్రతిపక్షాల వద్ద ఉన్న నమ్మదగిన ప్రణాళిక ఏమిటి? వ్యవస్థలతో తలెత్తే ప్రతి అభిప్రాయభేదాన్ని ఒక ‘కుట్ర’గా, ప్రతి పరిపాలనా చర్యను ‘అణచివేత’గా చిత్రీకరించినప్పుడు, ఇలా కృత్రిమంగా సృష్టించిన ఆగ్రహం వల్ల అసలైన, ఉపయోగకరమైన చర్చ పక్కదారి పడుతుంది. ప్రజల ఓపికకు కూడా ఒక హద్దు ఉంటుంది. పౌరులకు ఉద్యోగాలు, పాఠశాలలు, వ్యాపారాలు, కుటుంబ బాధ్యతలు ఉంటాయి. బహిరంగ ప్రదేశాలు అందరికీ చెందినవి, కేవలం వృత్తిపరమైన రాజకీయ నిరసనకారులకు మాత్రమే సొంతం కావు. ఒక ధ్యేయం కోసం కాకుండా కేవలం నిరసనే ఒక ధ్యేయంగా మారినప్పుడు అది ప్రజలకు ఉపయోగపడటం మానేసి వారికి భారంగా మారుతుంది. ప్రభుత్వాన్ని ప్రశ్నించే, తప్పులను ఎండగట్టే, నమ్మదగిన ప్రత్యామ్నాయాలను చూపించే ప్రతిపక్షం భారతదేశానికి అవసరం. కానీ విమర్శలకు ఆధారాలు ఉండాలి, ఆరోపణలు నిరూపితమవ్వాలి, రాజకీయ ఆందోళనలు ప్రజాస్వామ్య బాధ్యత పరిధిలోనే ఉండాలి. ఏ పార్టీ కూడా ప్రజాస్వామ్యంపై తమకే హక్కు ఉందని వాదించలేదు, లేదా తమకు ఇబ్బంది కలిగినప్పుడల్లా రాజ్యాంగ నియమాలను పక్కన పెట్టాలని డిమాండ్ చేయలేదు.

భారతదేశం ఒక కీలకమైన కూడలిలో నిలిచింది. ‘వికసిత్ భారత్’ లక్ష్యానికి వ్యవస్థలపై నమ్మకం, నిరంతర ఆర్థిక పురోగతి, భవిష్యత్తు అవకాశాలపై జాతీయ దృక్పథం అవసరం. నిరంతర ఘర్షణ రాజకీయాల వల్ల దేశ ఆకాంక్షలు దెబ్బతినడాన్ని భరించలేం. భారతదేశం ముందున్న మార్గం స్పష్టంగా ఉంది: వ్యవస్థలను బలోపేతం చేసే ప్రజాస్వామ్య పోటీయా, లేదా నిరంతర ఆటంకాల ద్వారా వాటిని బలహీనపరిచే రాజకీయాలా? ఆత్మవిశ్వాసంతో కూడిన ప్రజాస్వామ్యం చట్టాన్ని అమలు చేస్తూనే భిన్నాభిప్రాయాలను గౌరవిస్తుంది. అది అరాచకాన్ని జవాబుదారీతనంగా పొరపాటు పడదు. వర్తమానాన్ని స్తంభింపజేయడం ద్వారా వికసిత్ భారత్‌ను నిర్మించలేం. భవిష్యత్తుపై సరైన చర్చలు జరపడం ద్వారా, అరాచక రాజకీయం దేశ ఆకాంక్షలను పక్కదారి పట్టించకుండా చూడటం ద్వారా మాత్రమే దానిని నిర్మించగలం.

తుహిన్ సిన్హా,
బిజెపి జాతీయ అధికార ప్రతినిధి